Recordaantal faillissementen in de Vlaamse bouwsector: zo vermijd je de valkuilen
De Vlaamse bouwsector kende in 2024 uitzonderlijk veel faillissementen: 2 627 bouwbedrijven gingen over de kop (+14%). Ook in de eerste helft van 2025 zet die faillissementstrend zich verder met 1 481 faillissementen (+10%).
De oorzaken zijn bekend:
- hoge rentevoeten,
- stijgende kosten zoals grondstoffen en lonen,
- economische onzekerheid.
Dit resulteerde in een afnemende woningbouw sinds 2024 en in 2025 tot een vertragingen in renovatie en afwerking.
Maar niet elk faillissement is puur het gevolg van de marktomstandigheden. Veel problemen ontstaan binnen het bouwbedrijf zelf. Vanuit onze jarenlange ervaring met bouwondernemingen bij HoFP zien we drie terugkerende valkuilen. Pak ze tijdig aan als je faillissementen wil voorkomen.
Valkuil 1: te lage marges en scherpe offertes (calculatiefouten)
Veel bouwondernemers maken nog steeds een foutieve kostencalculatie bij hun offertes. Vaak kijken ze enkel naar materiaal + (uren × uurtarief) + winstmarge.
Dat lijkt correct, maar het beeld is misleidend. Belangrijke elementen zoals transport, afvalkosten en indirecte vaste kosten worden vergeten. Het resultaat? Offertes die te laag geprijsd zijn, winstmarges die nauwelijks de vaste kosten dekken en alle gevolgen van dien.
Een gezonde offerte houdt rekening met:
- Materiaal (incl. inflatie en prijsschommelingen)
- Totale loonkost (incl. werkgeverslasten en niet-productieve uren)
- Directe vaste kosten (bv. transport, afval)
- Indirecte vaste kosten (administratie, verzekeringen, licenties)
- Gewenste winstmarge
Wordt je offerte onrealistisch hoog? Dan is jouw kostenstructuur het echte probleem.
Het puntje 4 in deze berekening is de grote verrassing voor veel bouwondernemers. Wil je weten hoe we je offerte- en margestructuur berekenen en optimaliseren bij HoFP? Neem gerust contact op met onze experts.
Valkuil 2: zwakke financiële planning en cashflowbeheer
Een te lage marge vertaalt zich rechtstreeks in financiële problemen. Zeker in periodes waar de economie sputtert. We zien dan drie veelvoorkomende problemen:
- Kleine dip, groot effect: een tijdelijke terugval in orders leidt meteen tot cashflowproblemen, hoofdzakelijk omdat de vaste kosten blijven doorlopen.
- Geen buffer voor belastingen: zonder spaarpotje komt een aanslagbiljet hard binnen in periodes van lagere bouwactiviteit.
- Trage betalers: als de economie sputtert zullen sommige klanten laattijdig betalen, wat je cashflow opnieuw in gevaar brengt.
Onze vennoot Francis, Credit Manager of the Year 2016, helpt klanten met een slim creditmanagementbeleid (sneller en makkelijker facturen innen). Daarenboven helpt hij vooruit te kijken: simulaties maken, buffers opbouwen en fiscale spaarpotjes aanleggen.
Valkuil 3: groeien zonder structuur (organisatie & rendabiliteit)
Veel ondernemers starten als vakman op de werf. Zodra de zaak groeit, komen er medewerkers bij en dan beginnen vaak de problemen.
Je wordt geconfronteerd met arbeiders die niet rendabel zijn door gebrek aan een juiste attitude of ervaring. Je merkt ook dat medewerkers niet noodzakelijk dezelfde kwaliteitsnorm nastreven en dat een gebrekkige planning en organisatie een sterke invloed hebben op de rendabiliteit van je projecten.
Kortom: je bent plots ook manager, planner en organisator in plaats van bouwvakker, wat vaak een nieuwe wereld is die opengaat. Gaandeweg maak je ook best de analyse of werken met onderaannemers interessanter is dan werken met medewerkers in dienst.
Wil je sparren over management, processtructuur en teamrendement? Onze vennoot Francis de juiste operational-excellence kennis op zak om significante stappen vooruit te zetten in je organisatie.
Conclusie: niet elk faillissement in de Vlaamse bouw is onvermijdelijk
Externe factoren spelen mee, maar interne factoren bepalen evenzeer je faillissementrisico. Met realistische offertes, sterke financiële planning en een gestructureerde organisatie kan je als bouwondernemer het verschil maken en het risico op faillissement verlagen.
Hoe HoFP bouwbedrijven sterker maakt (praktisch plan)
Veel aannemers botsen in 2024–2025 op dezelfde uitdagingen: lage marges, zwakke cashflow, rommelige processen. Bij HoFP helpen we je die valkuilen te vermijden.
- Financiële begeleiding: inzicht in je cijfers, gezonde marges en sterke cashflow. Dit alles gepresenteerd in overzichtelijke dashboards/grafieken en uitgelegd in de taal van de ondernemer.
- Structuur en processen: maandelijks overleg voor bouwondernemingen met medewerkers over rendabiliteit en efficiëntie van de organisatie. Voor bouwprofessionals trimestrieel overleg met focus op brutomarge en winstmarge.
- Digitalisering: slimmere administratie en werfopvolging genereren snel beter inzicht in rendabiliteit. Bij HoFP worden we sinds 2017 erkend als digitale pionier en hebben we veel ervaring met software voor de bouwsector (calculatie, planning, facturatie). Uiteraard staan we ook klaar voor jouw overstap naar e-facturatie via Peppol.
- Strategisch advies: voor bouwbedrijven met medewerkers bouwen we een 3-jarenplan. We zetten doelen, koppelen KPI’s en sparren over hoe deze resultaten te bereiken.
# klaarvoor?
Zin om samen je weg naar financieel succes uit te stippelen?